Boekweitmeel: wat is het en waarvoor gebruik je het?
Boekweitmeel wordt gemalen van boekweit, een zaad dat botanisch geen graan is maar zich in de keuken zo gedraagt. Het heeft een volle, licht bittere smaak en bevat van nature geen gluten. Boekweitmeel wordt gebruikt voor pannenkoeken, poffertjes, Bretonse galettes en als deel van het meel in brood.
Boekweit is een pseudograan: een kruidachtige plant met kleine, driehoekige zaden die lijken op mini-beukennootjes. Omdat ons boekweitmeel geen gluten vormt, rijst deeg van alleen boekweit niet. In brood gebruik je daarom een deel boekweit naast tarwe of in een glutenvrije mix. Voor pannenkoeken is dat geen probleem: het beslag hoeft niet te rijzen en de smaak is vol.
Boekweitgrutten zijn de gepelde, gebroken zaden, met een nootachtige smaak en een stevige bite. Je gebruikt ze in pap, salades en hartige gerechten. Wil je snel beginnen met pannenkoeken of wafels, kijk dan ook bij de mixen voor wafels en pannenkoeken.
Welke bijzondere meelsoorten zijn er?
De bijzondere meelsoorten verschillen sterk in smaak, en de meeste bevatten van nature weinig of geen gluten. Deze tabel geeft per soort de belangrijkste toepassing.
| Meelsoort | Smaak | Gluten | Toepassing |
|---|---|---|---|
| Boekweit | Vol, licht bitter | Van nature geen | Pannenkoeken, galettes, poffertjes |
| Teff | Vol, nootachtig | Van nature geen | Injera, brood |
| Gierst en gierstmeel | Mild, licht nootachtig | Van nature geen | Glutenvrij brood, Indiase gerechten |
| Sorghum | Mild en toegankelijk | Van nature geen | Glutenvrij brood en gebak |
| Rijstmeel | Vrijwel neutraal | Van nature geen | Binden, glutenvrije mixen |
| Amandelmeel | Mild, zonder bittere nasmaak | Van nature geen | Macarons, frangipane, koolhydraatarm bakken |
| Maïs: Easy Mais en polenta | Licht zoet | Zie etiket | Maïsbrood, polenta |
Van nature glutenvrij zegt iets over het gewas, niet over de verwerking. Alleen producten met de vermelding glutenvrij op het etiket zijn geschikt bij coeliakie. Amandelen zijn noten: kijk voor allergeneninformatie op het etiket.
Bakken zonder tarwe: waar let je op?
Meelsoorten zonder tarwe vormen weinig of geen gluten, dus je deeg heeft hulp nodig om te binden en te rijzen. Combineer ze met een bindmiddel, of vervang maar een deel van de tarwe door een bijzondere meelsoort, bijvoorbeeld een kwart. Zo houd je de rijs van tarwe en krijg je toch de smaak van boekweit of teff.
Bak je volledig zonder gluten, meng dan meerdere soorten: een eiwitrijk meel zoals sorghum of gierstmeel, een licht meel zoals rijstmeel en een binder. Welke soorten van nature glutenvrij zijn en hoe je ze combineert, lees je bij glutenvrij meel. Binders zoals psyllium vind je bij de bindmiddelen.
Griesmeel, polenta en paneermeel
Griesmeel, polenta en paneermeel zijn geen bijzondere granen, maar wel veelgebruikt in de keuken. Griesmeel is grof gemalen tarwe met een lichte bite, bekend van griesmeelpudding en pap. Polenta, ook maïsgries genoemd, is grof gemalen maïs uit Noord-Italië: je kookt er een dikke pap van of laat die opstijven en bakt er plakken van. Paneermeel is gemaakt van 100% tarwebloem, oftewel fijne broodkruimels, voor een knapperige laag rond vlees, vis of groente.
Easy Mais is een meel waarmee je een licht maïsbrood bakt met een goudgele kleur en een knapperige korst. De maïs geeft het brood een licht zoete smaak.
















